ci

Èn årtike di Wiktionary.
Potchî a: naiviaedje, cweri

Flag of Wallonia.svg Walon[candjî]

Etimolodjeye 1[candjî]

Tayon-bodje gayel "se" (minme sinse), pal voye do tayon-bodje patwès latén (erî-rfwait) * "ecce" (vocial) (etimolodjeye nén acertinêye)

Prononçaedje[candjî]

Adviebe[candjî]

ci nén candjåve

  1. mostere ene sacwè, ene sakî k' est tot près.
    1. dirî on viebe.
      Dji n' vos vou pus vey ci.
      Ci, vla on diale avou s' trimouye et s' gueuye å lådje (L. Somme).
    2. dirî ene divancete.
      Si t' es did ci, cåze come ciddé.
      Vinoz par ci.
Parintaedje[candjî]
Contråve[candjî]
Mots d' aplacaedje[candjî]
Ratournaedjes[candjî]

Miniauge.gifLoukîz a : cial

Etimolodjeye 2[candjî]

Tayon-bodje latén «ecce iste», cité dins l' FEW 4, 820.

Prononçaedje[candjî]

Prezintoe d' mostraedje[candjî]

singulî pluriyal
omrin ci / cist // èç / èç-n ces
femrin ci / cisse / ciste // èç / èç-n ces

ci o. & f.

  1. (Lidje et avår la) pacô metou tot seu.
    Li ci ki dmeure avou s' feme, c' est l' ome ki l' a maryî; li camaeråde da ci ome, ki s' tént djondant d' lu et k' el schoûte, est tot contin d' l' ôre (Evandjîle sint Djan ratournêye pa J.M. Lecomte).
    On semreut on boket di rgon a ces djoûs et on nd åreut, la (ramexhné pa L. Remacle).
  2. (tot ôte pårt li l' grand payis d' Lidje) todi metou avou èn adviebe (ci, la, cial, vola…) dirî l' sustantif prezinté; cist adviebe la n' est nén raloyî å no di dvant (come c' est l' uzance e francès).
    Ci ome la, c' est m' pa.
    Cist ome la, c' est Derik des Hôts Tchamps.
    Èç gamén la n' aschoûte nén.
    Èç côp ci, on sint k' on va serer l' botike; On va rade clawer l' ouxh sol dierin des daleus (J. Beaucarne).
    Ci cmere la, c' est m' feme.
    Cisse tombe vola, c' est co l' cene d' on mononke-tåye.
    Dji n' sai djouwer di ci instrumint ci.
    Èç-n ome ci, dji n' vôreu nén toumer avou lu å cåbaret, ca c' est on fel pinteu.
    Èç côp ci, c' est fwait : les Djeus Olimpikes sont bén finis (J. Goffart).
    Pask' amon ces djins la, monsieu, on n' eva nén, monsieu (Ph. Antoine). (ratournant Jacques Brel).
    I n' esteut nén la d' ces djoûs ci.
Mots d' aplacaedje[candjî]
Ratournaedjes[candjî]





Etimolodjeye 3[candjî]

Tayon-bodje latén «ecce ille»; cité dins l' FEW 4 552.

Prononçaedje[candjî]

Nén definixhant prono[candjî]

Alofômes
Divant l' viebe ci / èç
Dirî l' viebe çu / ç'
Sipotchaedje (padvant ou padrî) c' / ç'

ci n

  1. nén definixhant prono sudjet, codjowé a môde di rwaitant (3inme djin do singulî), metou divant l' viebe «esse», divant ene cossoune.
    Ci n' est nén Mouze et les vås.
    C' esteut l' djoû d' mes trinte ans.
    Ni vos alez todi nén edjaler tote li matinêye, paski ç' est nén les poennes.
    (Totes ces plaeces la, Almagne, Espagne, Perou), èç n' est nén co Framriye Modele:JDuf
    Serè ç' on valet ou ene båshele ?
    Dj' a-st oyou on teribe boerlêymint; esteut çu ene djin u ene biesse ?
Mots vijhéns[candjî]

ça

Ratournaedjes[candjî]


Omofoneye possibe

si

Flag of France.svg Francès[candjî]

Adviebe[candjî]

ci nén candjåve

  1. (metou dirî on sustantif, prezinté pa ce, cet, cette, et raloyî pa ene loyeure) : ci, cial, vola (metou dirî l' no, sins loyeure).
    Ce village ci est plus dynamique que l'autre.
    Ci viyaedje ci (cial, vola) est pus rmouwant k' l' ôte.
    Que cette femme ci prenne l'enfant.
    Ki cisse comere cial (ci, vole) prinde l' efant.