Tatene
Etimolodjeye
[candjî]Spotchaedje di «Catrene».
Prononçaedje
[candjî]- AFE :
- prononçaedje zero-cnoxheu : /ta.ˈtɛn/
- Ricepeures : Ta·tene
No prôpe
[candjî]Tatene femrin
- femrin ptit no.
- Dji m' va vey mi sour Tatene. — Motî Forir (fråze rifondowe).
- Dji sai k' i gn a co beacôp
K' fjhèt m' mestî e catchete ;
Mi, dj' inme k' on m' tape å hôt
Pusk' on m' lome li bele Fantchete ;
Mins ns avans Aili.
Tatene et Tonton
Ki fjhèt tot come mi,
Ki prindèt l' hôt ton. — François Barillié, Li camarad′ dè l'joie, 1852, Li châss’ di sôïe, p.123 (fråze rifondowe). - Tatene, Tatene, Tatene, so kéne coxhe ki vos vla ! — Édouard Remouchamps, Bultén del Societé d' Lidje, Bulletin de 1858, «w:Li savtî», 77-143 (fråze rifondowe).
- Et ces la ki vont d’ poite a poite,
Dibiter totes sôres di bouneurs,
Estént contins d’ vey Tatene. — Joseph Vrindts, Vîx Lîge, (1901), p.75-76, “Li Vîle Martchande di Nûles” (fråze rifondowe). - Ureuzmint, mi mame, ki n' voleut nén cori trop lon, ni k' on mete des crevêyès biesses so li stoumak ey åtoû des pougnets di s' fi, schoûta puvite les conseys da Tatene. — Georges Ghys, Nosse lingadje, l°124 (moes d' avri 2022), p. 4 (fråze rifondowe).
Notule d’ uzaedje
[candjî]Les ptits nos walons toumît foû uzaedje po-z atôtchî les djins diré l’ kimince do 20e sieke. I n’ avént djamåy sitî rashious a l’ Estat Civil (k’ a-st ataké tins do redjime francès). Il ont sorviké e 20e sieke pal voye des pîces di teyåte et des belès-letes. Divant çoula, bråmint avént divnou des no d’ famile ou esse riprins come diterminant dins des nos d’ plaece d’ aplacaedje tîxhon. Il estént wårdés eto divins les nos d’ sints fiestis el Walonreye. A pårti del fén do 20inme sieke, pår dins les belès-letes e walon, on a siervou les ptits nos rfrancijhîs, riscrîts a môde do sistinme Feller.
Sipårdaedje do mot
[candjî]Ortografeyes
[candjî]Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :
E rfondou walon :
