rafrexhi
Apparence
Etimolodjeye
[candjî]Do viebe « frexhi », avou l’ betchete « ra- » des viebes, avou l’ cawete di codjowaedje « -i » des viebes.
Prononçaedje
[candjî]- AFE :
- diferins prononçaedjes : /ʀa.fʀɛ.ˈhɪ/ /ʀa.fʀɛ.ˈʃi/ (betchfessî xh)
- prononçaedje zero-cnoxheu : /ʀa.fʀɛ.ˈʃi/
- Ricepeures : ra·fre·xhi
Viebe
[candjî]| Djin et tins | Codjowa |
|---|---|
| Cåzant Ind. pr. (dji, dj’) | — |
| Atôtchî(s) Ind. pr. (vos, vs) | — |
| Cåzants Ind. pr. (nos, ns) | — |
| Rwaitants Ind. pr., nam. (i/il, ele/elle) | — |
| Cåzant Ind. fut. (dji, dj’) | — |
| Cåzant D.I.E. (dji, dj’) | — |
| Cåzant Suddj. pr. (ki dji, dj’) | — |
| pårt. erirece (dj’ a, vos av) | — |
| Ôtes codjowaedjes | come prusti |
rafrexhi
- (viebe å coplemint) rinde frexh eco ene feye.
- (viebe å coplemint) rinde frexh.
- (viebe å prono) stantchî si soe.
- A ! mes amisses,
Po m’ rafexhi …
Li vere e l’ mwin
Passans djoyeuzmint l’ shijhe. — Louis Lagauche, Amon nos autes, tchansons tchusèyes, (1908-1912), «Buvans» p.66 (fråze rifondowe).
- A ! mes amisses,
Ratourneures
[candjî]Parintaedje
[candjî]- rafrexhaedje
Loukîz a : « frexh »
Ortografeyes
[candjî]Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :
E rfondou walon :
Ôtès ortografeyes (avou des sourdants nén rkinoxhous) :
- rafrexhi : R12
Ratournaedjes
[candjî]rinde frexh
Francès : rafraîchir (fr)
stantchî si soe
Francès : étancher sa soif (fr), se rafraîchir (fr)
Pårticipe erirece
[candjî]rafrexhi (nén candjåve)
- Pårticipe erirece do viebe « rafrexhi ».
Codjowa
[candjî]| Dobès rfondowes | ||
|---|---|---|
| rafrexhi | rafrexhixh |
- Do viebe «rafrexhi»
- indicatif prezintrece, prumire djin do singulî
- kimandeu prezintrece, deujhinme djin do singulî, fôme camaerådrece
Addjectif
[candjî]| singulî | pluriyal | |
|---|---|---|
| omrin | djaeni | djaenis |
| femrin padrî | djaeneye | djaeneyes |
| femrin padvant | djaeneye | djaeneyès |
rafrexhi omrin (come addjectif djondrece, metou padvant u padrî l’ no)
- rindou frexh.
Ratournaedjes
[candjî]Categoreyes :
- Mots do walon
- Walon
- Viebes do walon avou l' betchete ra-
- Viebes do walon avou l' cawete -i acawêye a èn addjectif
- Mots avou l' betchfessî xh
- Mots do walon di troes pîs
- Viebes do walon
- Viebes do walon ki s' codjowèt come prusti
- Viebes å prono do walon
- Mots do walon avou des ratourneures
- Pårticipes erireces do walon
- Mots nén candjåves do walon
- Viebes do walon ki l' pårticipe erirece est parey ki l' infinitif
- Codjowas do walon
- Dobès rfondowes di codjowaedje do walon
- Codjowas do cåzant d' l' Indicatif Prezintrece do walon
- Codjowas d' l' atôtchî do Cmandeu do walon
- Codjowas do cåzant di l' Indicatif Prezintrece do walon
- Addjectifs do walon
- Addjectifs ås cénk cognes ortografikes
- Addjectifs do walon metous padvant ou padrî