si dislaxhî
| si dislaxhî | ès dislaxhî | s’ dislaxhî |
Etimolodjeye
[candjî]Aplacaedje prono « si » + viebe « dislaxhî ».
Viebe
[candjî]si dislaxhî (viebe å prono muroetrece)
- sketer s' laxhe, tot cåzant d' ene biesse.
- Li gade s' a co dislaxhî.
- Il avént, tchaeke a toû, potchî l' djonne feme, parey ki des dislaxhîs baras (J.P. Dumont). F. se libérer, se détacher.
Cisse pådje u ci hagnon ci est co a scrire, u a mete d’ adrame. Si vos avoz des cnoxhances so l’ sudjet, vos l’ ploz fé vos-minme.2. (imådjreçmint) siketer s' laxhe d' avou on mwaisse, tot djåzant d' ene djin, d' on payis colnijhî, tot cåzant d' on peupe. Pocwè ki les Impreurs di Rûsseye ont aidî les Tatårs a s' dislaxhî di l' Impire Otoman ? (L. Mahin). I pinsnut k' li djoû ki les Flaminds s' dislaxhront del Beldjike, li Waloneye ni pôrè nén viker tote seule, avou u sins Brussele (S. Dohet). Les Norvedjins ont stî ocupés påzès Daenwès cénk cints ans å long; cwand i s' ont dislaxhî, e 1814, il ont volou rifonde leus pårlers (L. Hendschel). F. se libérer, s'émanciper, s'affranchir, devenir indépendant(e).
3. piede si ratna e societé, et a) esse djoyeus, raconter des prôtes; Cwand il est dislaxhî, i vs amuzreut tote ene nute. F. sans retenue, en verve. b) si miner waeraxhmint. I s' sont minés come des dislaxhîs. F. se déchaîner. c) gueuyî. Li mwaisse s' a dislaxhî sor lu. F. décharger sa colère.
4. piede li ratna ki vs espaitche di djåzer d' vos måleurs. F. se libérer, se soulager, décharger ses tensions. dislaxhî s' cour : dire çou k' on-z a sol cour.
5. si dislaxhî a: si låtchî a (si leyî aler a, si mete a). Dji m' a dislaxhî a rire avou tot ses boignes contes. A ç' moumint la, ele si dislaxhe a plorer. F. se soulager à.
6. si disroedi (fé fé des mouvmints a on mimbe k' a dmoré lontins sins bodjî). Dj' a fwait on toû po m' dislaxhî les djambes. F. se dérouiller.