Li Tchestea

Walon (Rifondou)

Etimolodjeye

Aplacaedje di : «Li» + «Tchestea»

Prononçaedje

• AFE :
  • diferins prononçaedjes : /ly.t͡ʃɛs.ˈtɛː/ /ly.t͡ʃɛs.ˈte/ (betchfessî ea, halcrosse rîlêye)
  • prononçaedje zero-cnoxheu : /li.t͡ʃɛs.ˈtja/ (waire u nén prononcî insi å 20inme sieke)

No prôpe compôzé

Li Tchestea omrin

1. ancyin ptit ban del Walonreye, divnou intité.
2. eployî dizo l' plinne cogne a l' atake del fråze.
   • Li Tchestea a wangnî å fotbal.
3. sifwaitmint après cossoune.
   • Dji n' inme waire Li Tchestea.
4. après voyale, gn årè on spotchaedje, la k' on wåde li grande lete so l' årtike.
   • C' est L' Tchestea k' a wangnî l' derbi conte Libråmont.
5. après sacwants dvancetes, gn årè etroclaedje di l' årtike; on n' mete pont d' grande lete so l' etrocla:
   • Dji va å Tchestea.
   • Ele rivént do Tchestea.
   • Dji so pol Tchestea å fotbal et å baskete.
   • Mi ossu, dji so po L' Tchestea.
   • Dj' avans rpassé på Tchestea.

Notule d’ uzaedje

On pôreut, a môde d' èn uzaedje ki s' a diswalpé aL Lovire, mete ene grande lete <L> å mitan di sacwants etroclas divancete-årtike ki wådnut li lete <l>.

• Dji so poL Tchestea.

Parintaedje

• Tchestrolet, Tchestrolete (a môde di Gåmet / Gåmete)
• Tchestrolès, Tchestrolesse
• tchestrolès (walon do payis do Tchestea)

Ortografeyes

Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :

• Lu tchèstê : (au tchèst) TG1 p. 55
• Lu tchèsté : (au tchèsté) TG1 p. 55

Sinonimeye

Li Noû Tchestea, Noûtchestea-e-l’Årdene

Ratournaedjes

veye et comene

• Francès : Neufchâteau ^(fr)
• Gåmès : Nûtchatî, Nûtchèté, Lu Tchèté