Rawete:Codjowaedje do walon/bagler
Apparence
Codjowaedje do viebe bagler
Viebe del prumire troke
avou l’ rîle do son GU ⇨ G divant cossoune.
| Môdes sins djin | ||
|---|---|---|
| Prezintrece | Erirece | |
| Infinitif | bagler | aveur/awè baglé |
| Djerondif | e/tot baglant | e-z/tot-z åyant baglé |
| Pårticipe | baglant | baglé baglêye (femrin) |
| Indicatif | ||
|---|---|---|
| Prezintrece | Ripassé prezintrece | |
| dji (dj’) | baguele | a baglé |
| ti/to (t’) | bagueles | as baglé |
| i/ele/on (il/elle/on-z) | baguele | a baglé |
| nos/dji (ns/dj’) | baglans | avans baglé |
| vos (vs) | baglez | av(oz) baglé |
| i/ele (il/elle) | baglèt baguelnut |
ont baglé |
| Erirece durant | Ripassé erirece durant | |
| dji (dj’) | bagléve | aveu baglé |
| ti/to (t’) | bagléves | aveus baglé |
| i/ele/on (il/elle/on-z) | bagléve | aveut baglé |
| nos/dji (ns/dj’) | bagléns | avéns baglé |
| vos (vs) | baglîz | avîz baglé |
| i/ele (il/elle) | baglént | avént baglé |
| Erirece | Ripassé erirece | |
| dji (dj’) | bagla | ava baglé ouri baglé |
| ti/to (t’) | baglas | avas baglé ouris baglé |
| i/ele/on (il/elle/on-z) | bagla | ava baglé ourit baglé |
| nos/dji (ns/dj’) | baglîs | avîs baglé |
| vos (vs) | baglîz | avîz baglé |
| i/ele (il/elle) | baglît | avît baglé |
| Futurrece | Ripassé futurrece | |
| dji (dj’) | baguelrè | årè baglé |
| ti/to (t’) | baguelrès | årès baglé |
| i/ele/on (il/elle/on-z) | baguelrè | årè baglé |
| nos/dji (ns/dj’) | baguelrans | årans baglé |
| vos (vs) | baguelroz | åroz baglé |
| i/ele (il/elle) | baguelront | åront baglé |
| Suddjonctif | ||
|---|---|---|
| Prezintrece | Ripassé prezintrece | |
| ki dji (dj’) | baguele | åye baglé |
| ki ti/to (t’) | bagueles | åyes baglé |
| k’ i/ele/on (il/elle/on-z) | baguele | åye baglé |
| ki nos/dji (ns/dj’) | baglanxhe | åyanxhe baglé |
| ki vos (vs) | bagléxhe | åyoxhe baglé |
| k’ i/ele (il/elle) | baglexhe baguelnuxhe |
åyexhe baglé euxhnuxhe baglé |
| Erirece | Ripassé erirece | |
| ki dji (dj’) | baglaxhe | euxhe baglé |
| ki ti/to (t’) | baglaxhes | euxhes baglé |
| k’ i/ele/on (il/elle/on-z) | baglaxhe | euxhe baglé |
| ki nos/dji (ns/dj’) | baglénxhe | euxhénxhe baglé |
| ki vos (vs) | baglîxhe | euxhîxhe baglé |
| k’ i/ele (il/elle) | baglénxhe | euxhénxhe baglé |
| Condicioneu | ||
|---|---|---|
| Prezintrece | Erirece | |
| dji (dj’) | baguelreu | åreu baglé |
| ti/to (t’) | baguelreus | åreus baglé |
| i/ele/on (il/elle/on-z) | baguelreut | åreut baglé |
| nos/dji (ns/dj’) | baguelréns | åréns baglé |
| vos (vs) | baguelrîz | årîz baglé |
| i/ele (il/elle) | baguelrént | årént baglé |
| Kimandeu | ||
|---|---|---|
| Prezintrece | Erirece | |
| baguele | åye baglé | |
| baglans | åyanxhe baglé | |
| baglez | åyoxhe baglé | |
Notule d’ esplikêyes :
- li sene « / » schåye les diferins ådjeus a çt edroet la.
- les djins inte åtchetes c’ est dvant ene voyale
- li pårticipe prezintrece est rålmint eployî foû do djerondif.
- dins l’ djerondif, li cogne tot c’ est po Lidje Hôte Årdene.
- el deujhinme djin do singulî, c' est l' cogne camaerådrece k' est rålmint eployî.
- dins les pronos sudjets des cåzants pluriyals, dji c’ est po Mîtrinne eyet Basse Årdene.
- dins l’ indicatif/suddjonctif prezintrece, a l’ 3inme djin do pluriyal, les cognes -èt/-exhe c’ est po Lidje, ÅrdenSi et Cerfontinne et les cognes -nut/-nuxhe c’ est po Nameur, Tchålerwè et l’ Braibant walon.