Èn årtike di Wiccionaire.
Sauter à la navigation Sauter à la recherche

Flag of Wallonia.svg Walon[candjî]

Etimolodjeye 1[candjî]

Tayon-bodje latén « -arius » (minme sinse). Dataedje do mot : 1250.

Prononçaedje[candjî]

Cawete[candjî]

singulî pluriyal
omrin -îs
femrin -resse -resses

o.

  1. (no d’ mestî) cawete di vîs nos d' mestî k' egzistént divant 1800, avou l' disfondowe -î cåzu pattavå.
    • tcherpetî / tcheptî, boledjî, påstedjî, mônî, cinsî, botchî, cråxhî, djotlî, tchårlî, årbalestrî, airtchî, crinkinî, coidlî, coibjhî, foistî, marcotî, fougnatî.
  2. cawete di vîs nos d' mestî askepyî après 1800), il ont sovint passé e walon avou l' cawete -ié, setchmint calkêye do francès, pu erîlés etimolodicmint e rfondou walon.
    • pompî, policî, cantonî, fontinnî, oficî, sozoficî.
  3. noûmots d' mestî del fén do 20inme sieke.
    • infôrmatikî, politikî.
  4. cawete d' ôte nos d' omes.
    • barakî, halcotî, Croejhî, Timplî.
  5. (åbe) cawete di vîs mots d' åbe ou d' bouxhon ki l' frut, c' est l' bodje.
    • pemî, poerî, biyokî, djaeyî, purnalî, fordinî, hotalî, pronnî, cerijhî, åbricotî, mesplî, frambåjhî, ampônî, rodje-åmônî, noer-åmônî, amandî, rôzî, cerijhî, tchersî, fayinî, petchî.
  6. cawete di noûmots d' åbe, u di novelès sôres d' on vî åbe.
    • grintchî, rinne-glôdî, fikî, fikî d’ Amerike, nôbiertî, petralî, pertigonî, priyestî.
    • gurnådî, papayî, pålmî, bananî, orandjî, citronî.
  7. cawete di no d' åbe ki l' bodje egzistêye avou ene ôte cawete, dandjreus askepyîs pa assaetchance del rîlêye di dvant.
    • bôlî, tchårnalî, fawî.
  8. cawete di plaeces do coir.
    • cawî, cronjhî, gozî / goyî.
  9. cawete di mot mostrant ene sitindêye avou l' minme plantes
    • ronxhî.
  10. ôtes nos d' sacwès.
    • mestî, calindrî.
  11. no di dmorant d' on viyaedje, d' on payis, k' egzistént ddja e walon classike.
    • Transinî, Papinî, Viyancinî, Hestatî, Bivî, Bouyonî.
  12. noûmot di dmorant.
    • Palestinî, Bovignî, Felinî, Emtinî, Indjissî.
  13. cawete di no d' famile, asnêye so on ptit no (tos les efants di cist ome la, après, sinse di «amon les fis…»
    • Nicolayî, Stefanî, Djacobî, Djôrdjî, Serwatî, Lorintî.
  14. cawete di no d' famile, respondant a on mestî.
    • Tchårlî, Marcotî, Tcherpetî, Boledjî.

Ratournaedjes[candjî]

± cawete d' on no d' mestî
± cawete d' on no d' åbe ås fruts

Etimolodjeye 2[candjî]

Cawete latene «-iare» (!!! a-z aveuri).

Prononçaedje[candjî]

Cawete di codjowaedje[candjî]

  1. cawete di codjowaedje d' èn infinitif d' on viebe del deujhinnme troke.

Parintaedje[candjî]

Mots d’ aplacaedje[candjî]

Ratournaedjes[candjî]

± infinitif des viebes del 2inme troke

Etimolodjeye 3[candjî]

Prononçaedje[candjî]

Cawete di codjowaedje[candjî]

singulî pluriyal
omrin -îs
femrin -eye -eyes

  1. cawete d' on pårticipe erirece d' on viebe del deujhinnme troke.

Ratournaedjes[candjî]

± pårticipe erirece des viebes del 2inme troke

Waitîz eto[candjî]