Wiccionaire:Prononçaedje zero-cnoxheu

Èn årtike di Wiktionary.
Potchî a: naiviaedje, cweri

Li prononçaedje zero-cnoxheu sol "Wiccionaire", c' est on scrijhaedje fonetike (Alfabet Fonetike Eternåcionå u kécfeye pus tård SAMPA) do mot, po les cis et cenes ki n' kinoxhrént gote di rén do walon (les zero-cnoxheus).

On l' divreut trover a tot côp k' i gn a on hagnon "prononçaedje" dins l' årtike.

Il a stî atuzlé e shuvant sacwantès rîles ahivêyes so cotoû do moes d' decimbe 2008, påzès bouteus sol "Motî Embanner walon", aprume Jean Cayron.

Li "prononçaedje zero-cnoxheu" ni sieve a wai d' tchoi pol moumint, veyanmint ki l' manire di lére li rfondou walon est co foirt loyî a l' accint do payis di tchaeke cåzeu.

Mins dins les ptits motîs, la k' on n' a waire di plaece, i pout vni a pont po dner ene idêye d' onk des prononçaedjes possibes a des zero-cnoxheus.

Divant l' prononçaedje zero-cnoxheu, on-z årè pacô l' aweure di trover sacwants prononçaedjes coinreces, kécfeye avou rahoucaedje del coine do payis corespondante. Mins å pus sovint, on lzès metrè onk dirî l' ôte, et leyî adviner ås sûtis wice k' on prononce insi. Il åront ddja ene pårt di response dins l' hagnon "Ortografeyes".

Prononçaedje possibe des simpès voyales[candjî]

Les simpès voyales si notnut insi :

  • i : "i" ("iː" divant ene doûce cossoune), "j" divant ene ôte voyale [1]
  • î : "iː"
  • u : "y" ("yː" divant ene doûce cossoune[2]
  • û : "yː"
  • o : "ɔ"
  • a : "a"
  • divintrin e [3] : "ɛ"
  • è : "ɛ"
  • ê : "ɛː"
  • é : "e"

Prononçaedje possibe des voyales sicrîtes avou deus letes[candjî]

Prononçaedje possibe des simpès voyales do nez[candjî]

Les naziåles si notèt insi :

  • in [4] : "ɛ̃"
  • on [5] : "ɔ̃"
  • an [6] : "ã"
  • un [7] : "œ̃"

Prononçaedje possibe des betchfesseyès voyales[candjî]

Li prononçaedje possibe des voyales notêyes avou on betchfessî scrijha, c' est :

Prononçaedje possibe des simpès cossounes[candjî]

  • b : "b", "p" å coron [8]
  • c : "k" divant a, o, u ey ene ôte cossoune; "s" dins les ôtes cas[9]
  • d : "d", "t" å coron [10]
  • f : "f"
  • g : "g", "k" å coron [11]
  • h : "h"
  • k : "k"
  • l : "l"
  • m : "m"
  • n : "n"
  • p : "p"
  • r : "ʀ"
  • s, ss : "s"
  • t : "t"
  • v : "v", "f" å coron
  • z : "z", "s" å coron [12]

Prononçaedje possibe des cossounes sicrîtes avou deus u troes letes[candjî]

  • ch : "ʃ"
  • dj : "ʤ", "ʧ" å coron
  • gn : "ɲ"
  • tch : "ʧ"

Prononçaedje possibe des betchfesseyès cossounes[candjî]

Prononçaedje possibe avou rmagnaedje di cossounes[candjî]

Gn a eto des fenominnes di rmagnaedje di cossoune.

Prononçaedje possibe avou des dmeyès cossounes[candjî]

Ôtes prononçaedjes possibes[candjî]

Po sacwants betchfessîs, on pout dner on deujhinme prononçaedje possibe, foirt corant, inte åtchetes :

  • betchfessî å : "aː"
  • betchfessî oe : "øː"

Et, si ça ahåye les uzeus, on ndè pout dner sacwants, ossu pô et ostant k' on vout.

On-z eployrè, adon, les senes AFE ki shuvèt :

  • Voyale ë (prononçaedje di "i" et di "u" dins l' Roman payis, prononçaedje di "u" so Bietris, Bouyon et l' Simwès walon-cåzante : "ə"

Hårdêyes divintrinnes[candjî]

Hårdêye difoûtrinne[candjî]

Sourdants et pî-notes[candjî]

  1. eployaedje come dimeye cossoune), metans dins "tcherieu".
  2. ni s' prononce nén dirî G et dvant i & e.
  3. Veyanmint ki les halcrosses E å coron des mots ni s' prononçnut nén.
  4. Sicrît "im" divant B & P, sorlon ene viye uzance do francès.
  5. Sicrît "om" divant B & P (item est i).
  6. Sicrît "am" divant B & P (item est i).
  7. foirt råle e walon.
  8. halcrosses B dins plomb.
  9. halcrosses C dins blanc, franc.
  10. halcrosses D dins i ratind, gland evnd.
  11. halcrosses B dins rang, long.
  12. halcrosses Z dins "vos avoz", nez.
  13. Prononçaedje ixh-låté, tipike do walon dins les accints do Levant.
  14. Metans i rschape, antene-schiele.
  15. Prononçaedje ixh-låté.