avou

Èn årtike di Wiccionaire.
Sauter à la navigation Sauter à la recherche

Flag of Wallonia.svg Walon (Rifondou)[candjî]

Etimolodjeye 1[candjî]

Tayon-bodje latén « ab hoc » (did la).

Prononçaedje[candjî]

Divancete[candjî]

avou (nén candjåve)

  1. e li cpagneye di (sovint po des djins).
    • On n' vike nén avou les moirts.
    • I s' a maryî avou s' cuzene.
    • Dji so parint avou lu.
    • Il a fwait camaeråde avou mi.
    • I fwait målåjhey di s' etinde avou lu.
    • Po cnoxhe les djins, i fåt viker avou zels.
  2. k' a da sinne (apårtinance).
    • Ene tchambe avou èn ouxh padrî.
  3. tot s' siervant di.
    • Dji lyi fjha sene avou m' mwin.
    • I n' fåt nén acsegnî ene sakî avou s' doet.
    • Drovi l' ouxh avou ene clé.
    • Il a stî spani avou on soret.
  4. dins l' afwaire di.
    • I l' fåt mete å courant avou l' tchvå.
    • Savoz bén, avou vosse fré ?
    • Ké novele avou ça ?
    • Li waibe cåze di tot çou k' a a vey avou l' walon.
    • Dji n' so nén co bén abituwé avou ç' betchteu Microsoft la.
    • To vas roed avou l' boure.
    F. au sujet de, à propos de, en ce qui concerne.
  5. dé, ås ouys di.
    • Il est foirt populaire avou les djins.
    F. auprès.
  6. eneviè, årgår di.
    • Il est deur avou ses efants.
    • I fåt esse bon avou les biesses.
    F. envers.
  7. a cåze di.
    • Avou tot çoula, dj' a pierdou m' tins.
    • Avou les plouves, les crompires vont pouri.
    F. à cause de.
  8. pa.
    • Il a ndalè avou l' prumî trin.
    • Dji fouri rviersi avou les aiwes.
    F. par.
  9. tot åyant
    • Il a rivnou avou s' cawe inte ses djambes. F. - (pont d' divancete: rentrer la queue entre les pattes).
    • Il a dmoré avou s' betch å lådje.
Ratourneures[candjî]
  1. aler u : cåzer avou ene sakî : hanter avou leye (lu).
    • Gusse va avou l' feye Zowé.
    F. fréquenter, sortir avec.
  2. tini avou ene sakî : li disfinde, awè les minmès idêyes ki lu. Franwal: ahåyant po: être partisan de, être du même bord que, protéger. fé avou ene sakî :
    a) ovrer avou lu.
    b) lyi aler racuzer les djins di s' payis (a èn innmi)
    • I fjheut avou ls Almands.
    • Fé avou l' diåle.
    F. collaborer, pactiser.
    c) li comprinde et fé çou k' il inme bén.
    • O botike, fåt sawè fé avou les djins.
    F. accueillir, recevoir.
  3. grognî avou ene sakî : esse e margaye avou lu (leye); mete avou : radjouter.
  4. èn rén awè avou lu : èn pont aveur di cwårs sor lu.
    rl a: ki... avou.
  5. èn nén esse avou rén
  6. on n' fwait rén avou rén : i fåt des cwårs assez po cmincî on bon comerce, po fé ene måjhon daccion.
  7. aveur sitî spani avou on soret
  8. avou ça u: avou ça ki
  9. gn a rén avou ça
Mots d’ aplacaedje[candjî]
Sinonimeye[candjî]

atot

Contråve[candjî]

sins

Ortografeyes[candjî]
Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :
Ratournaedjes[candjî]
± e li cpagneye di
± tot s' siervant di

Adviebe[candjî]

avou

  1. tot s' siervant d' çoula, tot prindant çoula.
    • To prins l' locet et ti discôpes li troufe avou.
    • C' est ene trop viye éndjole; gn a rén a fé avou
    • I n' a pupont d' rideas, mi ome; i nd a nén ddja dandjî, et i fwait pus clair sins k' avou. J.-F. Brackman (fråze rifondowe).
  2. e minme tins ki ls ôtes, radjouté a ds ôtes.
    • Dji so foirt binåjhe di leu-z ovraedje :: Et mi avou.
    • Vénss avou?
    • Colas, avou, dimanda po vni.
  3. e minme tins ki ls ôtes mins contråvmint a des cis k' i gn a.
    • Colas, avou, ni vola nén vni.
Notule d’ uzaedje[candjî]

Po fé l' diferince avou li dvancete, dins ene fråze, on mete voltî des comas des deus costés.

Ratourneures[candjî]
  1. et mi avou!: dji n' ti croe nén
Mots d’ aplacaedje[candjî]
  1. fé avou: sopoirter
    • Li Cminålté Francesse, nos fåt bén fé avou
Sinonimeye[candjî]
Ratournaedjes[candjî]
± tot s' siervant d' çoula
± e minme tins ki ls ôtes Miniauge.gifLoukîz a : eto

Etimolodjeye 2[candjî]

Do viebe « aveur ».

Dobès rfondowes
avou Equals sign.svg yeu

Pårticipe erirece[candjî]

avou n.

  1. Pårticipe erirece omrin do viebe del cénkinme troke : «aveur» / «awè».
    • Dj' î a-st avou soe.

Flag of Wallonia.svgJules Feller (drapea Wiccionaire).jpg Walon (sistinme Feller)[candjî]

Etimolodjeye[candjî]

Miniauge.gifLoukîz a : « aveur »

Viebe[candjî]

avou (v. å coplemint)

  1. aveur, awè.

Sipårdaedje do mot[candjî]

w. do Levant

Ortografeyes[candjî]

Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :

Codjowa[candjî]

avou

  1. aveu.
    • Dj' avou apris pou l' fièsse In djoli complimant M.-F. Gilles.
      Dj' aveu-st aprins pol fiesse On djoli complimint.

Sipårdaedje do mot[candjî]

w. do Coûtchant