cåze

Èn årtike di Wiccionaire.
Sauter à la navigation Sauter à la recherche

Flag of Wallonia.svg Walon (Rifondou)[candjî]

Etimolodjeye 1[candjî]

S’ i gn åreut ene sakî ki sepreut cwè å dfwait di l’ etimolodjeye di « cåze », el pout stitchî vaici.

Sustantif[candjî]

singulî pluriyal
cåze cåzes

cåze f.

  1. pocwè k’ ene sacwè arive.
  2. (djustice) pondants et djondants d’ ene afwaire ki passe divant on tribunå.
  3. (djustice) disfinse d’ ene ametowe sakî.
  4. disfinse d’ èn ideyål di veye.
Ratourneures[candjî]
  1. c’ est vos l’ cåze u : c’ est vos les cåzes : c’ est d’ vosse fåte.
    • Asteure, vo t’ la mådi del daegn k’ a boevou l’ sonk da t’ fré, et k’ c’ est t'-minme les cåzes. L. Hendschel, Li Djneze (ratournaedje). F. de votre faute.
  2. C’ est todi les ôtes les cåzes : dijhêye po onk ki rmet tofer li fåte so ls ôtes. On dit eto, måhonteusmint: T’ irès tchire a l’ eglijhe et ti dirès k’ c’ est les sints.
  3. esse cåze di : esse li cåze di.
    • C’ est vos k’ est cåze di m’ måleur.
  4. pol cåze : a cåze di ça.
    • Il est foû ritche, mins i n’ est nén pus fir po l’ cåze.
  5. si bate po ene måle cåze : disfinde ene crombe idêye.
  6. advocåt sins cåzes : sins pratikes a disfinde.
  7. prinde fwait et cåze po ene sakî : el disfinde di tote foice.
Parintaedje[candjî]
Mots d’ aplacaedje[candjî]
Ortografeyes[candjî]
Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :
Li mot n’ est nén dins : S44
Ratournaedjes[candjî]
± pocwè k’ ene sacwè arive
± cas el djustice

Codjowas[candjî]

cåze

  1. indicatif prezintrece, prumire et troejhinme djins do singulî, do viebe «  cåzer »
    • Ès djonne lyi cåze bråmint des mizeres.
  2. suddjonctif prezintrece, prumire et troejhinme djins do singulî, do viebe «  cåzer »
  3. kimandeu prezintrece, deujhinme djin do singulî, fôme camaerådrece, do viebe «  cåzer »

Etimolodjeye 2[candjî]

Do viebe « cåzer » (djåzer).

Codjowas[candjî]

cåze

  1. indicatif prezintrece, prumire et troejhinme djins do singulî, do viebe «  cåzer ».
    • I cåze todi a s’ feme come a on tchén.
  2. suddjonctif prezintrece, prumire et troejhinme djins do singulî, do viebe «  cåzer ».
  3. kimandeu prezintrece, deujhinme djin do singulî, fôme camaerådrece, do viebe «  cåzer ».
Ratournaedjes[candjî]
cåze