Aller au contenu

paradis

Èn årtike di Wiccionaire.

Walon (Rifondou)[candjî]

Etimolodjeye[candjî]

calcaedje do francès « paradis » (minme sinse) Modele:Bdjae (corti) lu-minme åyant dné e vî grek« παράδεισος » (paradeisos), lu minme åyant dné « paradīsus » e latén

Prononçaedje[candjî]

Sustantif[candjî]

singulî pluriyal
paradis

paradis omrin

  1. (mot d’ rilidjon) plaece wice ki les bounès åmes s' enairèt po viker djourmåy avou les andjes et l' Bon Diu.
    • houkî tos lès sints dè paradis à s' sécoûrs Motî Haust.
    • I n’ faut qu’one sitwèle au stwèli
      Po drouvu l’uch do Paradis
      André Henin.
    • Cwand l' Bon Diu djowe al bolwere Dins l' gurnî do paradis, les boles rôlnut sol plantchî, Ey on etind l' tonoere. Robert Arcq (fråze rifondowe).
    • I lzî aveut dné « l’ paradis so tere » et i l’ avént si télmint pourceaté k’ Il aveut stou oblidjî d’elzès piter a l’ ouxh Jean-Pierre Dumont (fråze rifondowe).
    • I fwait segne d' aler diterer li coir d' ene bele djône mårtîre ki dj' n' åye pus k' a l' enairer po radjôni l' paradis. — JMou, Deus tchansons walonnes sol hertchaedje des erlikes da sinte Alénie a Lîdje (1843).
    • Dj' a les pinses ki vos n' volez nén candjî on mouze di låmes disconte li låme do paradisPaul-Henri Thomsin, ratournant Li diâle è cwér, ine avinteûre di Bakelandt l’èspiyon di Napolèyon à Lîdje, 2009, p. 42 (fråze rifondowe).
  2. (pa stindaedje do sinse) plaece k' i fwait bon d' î esse come on ptit paradis.
    • esse come e paradis Motî Haust (fråze rifondowe).
    • Li Grand Mwaisse louca tot d’ èn air contin et derit :
      « Coronans nost ovraedje pa on ptit paradis
      Å monde i fåt ene rinne, a l’ åme ene kipagnêye.
      Dji m’ lyi va fordiner totes les gråces a pougnêyes »Martin Lejeune, Bultén del Societé d' Lidje, "L’crèyåcion d’Eve", tome 43, p. 140 (fråze rifondowe).
  3. cwårés e fôme di croes ki ls efants dessinèt avou ene croye et roter dzeu.
    Ene fråze d’ egzimpe est co a radjouter.
  4. (Istwere) (mot d’ rilidjon) parfond cåde stitchî el cåvå ou e gårdurôbe avou des persounaedjes di cére di sints et sintes del bibe k' on-z î fijhéve les priyires do matén et del vesprêye
    Ene fråze d’ egzimpe est co a radjouter.

Ratourneures[candjî]

  1. èn avant-gosse di paradis
  2. djouwer å paradis
  3. t' irès å paradis des åwes : t' es roed sot.
  4. i nele poirtrè nén e paradis : i va mel payî
  5. il irè å paradis des tchvås : i n' irè nén å paradis des crustins

Mots d’ aplacaedje[candjî]

Sinonimeye[candjî]

Contråve[candjî]

Ortografeyes[candjî]

Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :

Ratournaedjes[candjî]

paradis
plaece k' i fwait foû bon d' î esse
djeu