brouxhire

Èn årtike di Wiccionaire.
Sauter à la navigation Sauter à la recherche

Flag of Wallonia.svg Walon (Rifondou)[candjî]

Etimolodjeye[candjî]

Tayon-bodje latén « bruscia » (bouxhnisse), avou l’ cawete « -ir »; mot cité dins l’ FEW 21 455b.

Prononçaedje[candjî]

dalaedje.gif Cisse pådje u ci hagnon ci est co a scrire, u a mete d’ adrame. Si vos avoz des cnoxhances so l’ sudjet, vos l’ ploz fé vos-minme.
brouxhire & brouxhûle
brochûle, brochîre, brouchîre, brohûle, brouchîle.

Addjectif[candjî]

brouxhire (o & f) (come addjectif djondrece, metou padvant u padrî l' no)

  1. ki s' poite bén sins waire magnî, ki magne did tot. C' est on brouxhûle efant, i mindje tot çk' on lyi prezinte. C' est on brouxhire: to lyi freus magnî tot çou ki t' vous. Contråve: nareus.
  2. ki s' poite bén tot magnant ene pôve nouriteure, tot djåzant d' ene raece di biesses; ki n' dimande waire d' etertinaedje, tot cåzant d' ene usteye.
    • Les bedots, c' est des brouxhirès biesses.
    • Ces ptitès Francesses la, c' est des biesses mo brouxhires, la, ça.
    • Ene Calachnicof, c' est on pô come on Fal, mins bråmint pus brouxhire; vos l' poloz eterer dins l' såvlon et li rpasser cweri deus moes après, elle est co todi presse a tirer L. Mahin.
  3. ki magne raddimint tolminme kén amagnî.
    • Il est brouxhire, i magnreut des clås Motlî del Gléjhe (fråze rifondowe).
    • L' eure n' est pus a les reves si brouxhires — Dand (fråze rifondowe).
  4. nén bén travayî, tot djåzant d' on meube.
    • I rifjhèt des brouxhirès tåves, po les cåbarets, a môde did dinltins.
    Loukîz a : brute.
  5. nén epådjné, tot djåzant d' on tecse, d' èn emile.
  6. ki n' fwait nén bén si ovraedje, tot djåzant d' ene djin.
    • C' est on brouxhire po fé ene sacwè.
    Loukîz a: halcotî, wachoteu.
  7. ki n' mete pont d' want, ki dit çou ki pinse.
    • Il ont prin èn ôte docteur, on grand brouxhire, ki n' l' a nén leyî fé totes ces comedeyes la, la, lu A. Laloux (fråze rifondowe).
  8. grossî (ire) , målaclevé (êye).
    • I vs parexhrè on pô brouxhire, mins å fond c' est on cour d' ôr.

Parintaedje[candjî]

Ortografeyes[candjî]

Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :

Ratournaedjes[candjî]

  • F. frugal, rustique.
  • F. rustique, résistant.
  • F. goulu, vorace.
  • F. champêtre, rustique, en bois brut.
  • F. brut., Ingl. raw.
  • F. maladroit, peu consciensieux.
  • F. naturel spontané.
  • F. grossier, rustre, malappris, balourd, paysan.

Adviebe[candjî]

brouxhire (nén candjåve) (addjectif adviebrece)

  1. sins fé d' inbaras
    • E leu måjhon, i magnèt brouxhire.

Ratournaedjes[candjî]

F. frugalement, naturellement.

Sourdants[candjî]

Etimolodjeye: G0, p. 81.