plantchî

Walon (Rifondou)

Bodje « plantche », avou l’ cawete « -î ».

AFE :
- diferins prononçaedjes : /plã.t͡ʃiː/ /plɔ̃.t͡ʃiː/ /plã.t͡ʃjɛ/ (minme prononçaedje cåzu pattavå)
- prononçaedje zero-cnoxheu : /plɑ̃ː.t͡ʃiː/
Ricepeures : plan·tchî

singulî	pluriyal
plantchî	plantchîs

plantchî omrin

plantches metowes ene dilé l' ôte, sovint po poleur roter dsu.
- Ele ni savtêye djamåy pus k' so do plantchî — Auguste Laloux (fråze rifondowe).
- Li triboulom, c' est ene sôre di plantchî avou des craeyes dins la k' on-z a stitchî des pires.
- Li scriftôr avou l' tapis del tåve bagnént-st e l' aiwe k' abrotcha foû do våze ki l' feme djeta sol plantchî avou les rôzes k' estént dvins. — Joseph Vrindts, Li pope d'Anvers, (1896), p.8 (fråze rifondowe).
- Av bén netyî l’ ristrea sins maxhurer l’ plantchî ? — Joseph Mignolet, Al bèle fontinne, 1924, p.28 (fråze rifondowe).
(mot d’ houyeu) divins ene taeye.
- Nos alans abimer e l' fosse
  Binamé Diè tot l' beur ki hosse,
  Ay, ay ay, dji sin l' plantchî,
  Ki va disfoncer padzo nos pîs. — E183, Paskeye so les lotchets (1640) (fråze rifondowe).
prumî astaedje d' ene måjhone. On dit eto : la-hôt.
- Dj' avéns deus tchambes å plantchî
- Avou tot l' grin, li plantchî aveut foncé.
- K’ on laiye årder si kénket di s’ pus roed sol plantchî. — JAdlf, 1919, p.39 (fråze rifondowe).
astaedje.
- I dmorént å troejhinme plantchî
- D' ene viye cassene, end avént fwait ene bele måjhone a deus plantchîs — Gilbert Renson (fråze rifondowe).
- Vos trevåtchîz l' Plaece di l' Univiersité, et vs arivez al Fondåcion Humblet, et c' est å prumî plantchî — Yves Paquet (fråze rifondowe).

fås plantchî: plantchî metou po catchî ene sacwè, mins k' on n' pout nén roter dsu.
- Tchaekes anêyes diviè Tenneus-Rowe,
  Li Mouze a troes cwårts discrexhowe,
  Si racovreut d' on fås plantchî. — Joseph Vrindts, Vîx Lîge, (1901) p. 4, "Sov’nance d’Hiviér" (fråze rifondowe).
mi amagnî fwait plantchî: i n' passe nén; dji nel sai didjerer.
- Matante tûtlêye cobén on verkin cwand si amagnî fheut plantchî — Philippe Maudoux (fråze rifondowe).
F. "nourriture reste sur l'estomac".
rabressî l' plantchî: toumer.
F. "faire une chute".
sol plantchî: å plantchî.
- Fijhoz tot dous djim' va monter sol plantchî — Louis Remacle (fråze rifondowe).
F. "à l'étage".
les plantchîs: les tchambes å prumî astaedje.
- Dj' a rnetyî tos les plantchîs.
F. les chambres à l'étage.
aveur ene linwe come on plantchî d' gurnî

Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :

Ôtès ortografeyes (avou des sourdants nén rkinoxhous) :

plantchî

plantchî