screne

Èn årtike di Wiccionaire.
Sauter à la navigation Sauter à la recherche
screne di grosse biesse côpêye a deus

Flag of Wallonia.svg Walon[candjî]

Alofômes di s(i)- / (e)s-
Cogne prumrece (dirî V.) Dispotchaedje (dirî C.) Divanceye voyale (dirî C.)
screne sicrene escrene

Prononçaedje[candjî]

Etimolodjeye 1[candjî]

Tayon-bodje vî francike * «skīna» (schinon del djambe) (avou on ristitchî R), adon parint avou «schene» et s' famile di mots, eyet l' francès «échine».

Sustantif[candjî]

singulî pluriyal
screne screnes

screne f.

  1. (mot d’ mangon) schene d' ene biesse di botchreye touwêye et ctaeyeye, aprume di pourcea; d' on djibî, aprume di tchivroû.
    • El botchî m' a côpé on morcea a l' escrene do dos. Motî del Lovire (fråze rifondowe).
    • Cwand t' as fwait del vudî, ti pourcea, i lyi fåt soyî li screne e deus.
  2. (mot d’ antomeye des biesses) schene d' ene vicante biesse.
    • (a onk ki sogne må ses biesses, mocresmint) Frotez lzî l' escrene avou l' avoenne ki dmeure dins leu batch. Motî do Coûtchant walon (fråze rifondowe).
    • Les royons et les tiesses di tchén, end a dipus k' des trotwers rôlants; on-z est rdoxhî ladsu co pus k' so li screne d' on chamo. C. Denis (fråze rifondowe).
  3. (mot d’ antomeye) schene d' ene djin.
    • I s' a cassé li screne des rins. Motî Forir (fråze rifondowe).
    • Dj' a må dins l' escrene do dos. Motî del Lovire (fråze rifondowe).
    • Il aveut stî touwé a l' aminwer pa ene båre di fier ki lyi aveut brijhî li screne do cô. F. Barry (fråze rifondowe).
    • Ti rotes. Ti screne pout ravizer ene montêye. L. Warnant (fråze rifondowe).
  4. (pa stindaedje do sinse) dos d' ene djin.
    • Dj' inméve bén li brut des oujhenes des lamineus ås lådjès screnes, des bouxheus-dvant et des clawteus. R. Joelants (fråze rifondowe).
    • Si on vs tchôke çoula sol dos et k' i vs fåt roter avou des eures å long, ebén, po fini, çoula vs shonne beazet pezant so li screne (Fré Lucas).
Parintaedje[candjî]

Miniauge.gifLoukîz a : « schene »

Ortografeyes[candjî]
Divant 1900 :
Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :


Ratournaedjes[candjî]
± schene di pourcea
± schene d' ene djin Miniauge.gifLoukîz a : schene
± dos Miniauge.gifLoukîz a : dos
borin "èscriène", di minme sourdant ki "screne"

Etimolodjeye 2[candjî]

Nén cnoxhou bodje, vî lingaedje d’ oyi «escreine», «écraigne» (minme sinse), k' a dné eto l' picård «écrienne».

Sustantif[candjî]

singulî pluriyal
screne screnes

screne f.

  1. shijhe etur vijhéns ou soçons eyu çk' on tchante, on raconte.
    • I rcomince a awè des screnes. Motî del Lovire (fråze rifondowe).
    • Ç' a stî ene bele escrene. Motî d’ Nivele (fråze rifondowe).
    • El escrene ki vént si frè l' 25 di nôvimbe.
Ratourneures[candjî]
  1. aler, vini a screne : aler, vini al shijhe.
  2. fé screne : dimorer shijher.
  3. tchaeke djoû a si escrene
  4. ene escrene èn våt nén todi ene tchandele
Parintaedje[candjî]

screner, screneu, screnoe (ALW 17 p. 189)

Sipårdaedje do mot[candjî]

w. do Coûtchant

Ortografeyes[candjî]
Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :


Ratournaedjes[candjî]
± shijhe Miniauge.gifLoukîz a : shijhe