co
Apparence
Etimolodjeye
[candjî]S’ i gn åreut ene sakî ki sepreut cwè åd fwait di l’ etimolodjeye di « co », el pout stitchî vaici.
Prononçaedje
[candjî]- AFE :
- Ricepeures : nén rcepåve
Adviebe
[candjî]co (nén candjåve)
- mostere ki l’ accion deure todi.
- Oyi, taiss, ki dj’ overe co.
- Co on côp, m’ fé zoupler, popa !
- Li rote est foirt stroete et fwait co assez spès a cist eure la. — Joseph Mignolet, Li vôye qui monte, (1933), p.40-41 (fråze rifondowe).
- mostere k’ i dmeure d’ ene sacwè nén contåve.
- Gn a-t i co des crompires el cåve ?
- E cisse pådje ci, n’ a co pont d’ definixha pol mot. El pôrîz radjouter, s’ i vs plait ? Come çoula, l’ årtike rissereut d’ adrame..
- Les vîs bordôs sont co bons
Mins ça n’ fwait nén rodji l’ trogne,
Çoula vs raheye ås peumons,
Et li stoumak si cafougne. — Joseph Lamaye, (1805-1884) (fråze rifondowe). - On s’ lait co loumer panea-cou po-z aveur on novea cou-d’-tchåsse. — Arthur Xhignesse, Bwègnes mèssèdjes èt p'titès gotes, (1905), p.9 (fråze rifondowe).
- Les såvadjès åwes ripassèt
A grandès volêyes tot fjhant l' îpe ;
On stoprè co bénvite si pupe
El coulêye do feu, fré Tchantchès ! — Jean Dessard, D'ine cohe so l'aute, 1939, p.38, Årîre såhon (1929) (fråze rifondowe). - Vos m’ diroz k’ dj’ a bén del babeye,
Po on moirt ki vént briber si intrêye
Mins, ådjourdou, vo m’ la, miernou, mierseu ǃ
C’ est seur adlé vos qui dj’ serè co l’ meyeu ǃ — Jacques Desmet, Homo sapiens, 2011, p.57, L’ôte, avou s’ grande faus, mwaisse modele so Wikisourd vaici (fråze rifondowe).
(Léjhou pa l' oteur, fevrî 2026)
- Les vîs bordôs sont co bons
- (vî mot) ossu.
- Dj' end a veyou beacôp
Ki djhént co tot parey ; — François Barillié, Li camarad′ dè l'joie, 1852, Li noû ramon sins quowe, p.37 (fråze rifondowe).
- Dj' end a veyou beacôp
Ratourneures
[candjî]- cwand gn a pupont, gn a co
- et co hay, et co dpus, et co avou
- c’ est co mi : vo m’ rila, vo m’ erla, vo mi rla.
- co djamåy, co måy
- si…co : minme si.
- Si ti fjheus co ti ovraedje,
Ci n' sereut k' on dmey-må ;
Mins djamåy po ene ataetche
Ti n' tapes ni ponte, ni clå. — François Barillié, Li camarad′ dè l'joie, 1852, Li Feumm' dè l'sôlaie, p.50 (fråze rifondowe).
- Si ti fjheus co ti ovraedje,
Parintaedje
[candjî]Mots d’ aplacaedje
[candjî]Sinonimeye
[candjî]Ortografeyes
[candjî]Ratournaedjes
[candjî]mostere ki l’ accion deure todi
mostere k’ i dmeure d’ ene sacwè nén contåve
Sustantif
[candjî]co omrin
- cok.
- Lu co tchâte â matin.
- Li cok tchante å matén.
- Lu co tchâte â matin.
Sipårdaedje do mot
[candjî]Payis d’ Måmdiy