haitî

Èn årtike di Wiccionaire.
Sauter à la navigation Sauter à la recherche

Flag of Wallonia.svg Walon (Rifondou)[candjî]

Etimolodjeye[candjî]

Bodje daenwès « heit » (sohait).

Addjectif[candjî]

singulî pluriyal
omrin haitî haitîs
femrin padrî haiteye haiteyes
femrin padvant haiteye haiteyès

haitî o. (come addjectif djondrece, metou padvant u padrî l' no)

  1. foirt, e boune santé.
    • On grand haitî gayård come vos ! n’ estoz vs nén måhonteus ? vos frîz bråmint mî d’ aler ovrer. J.-P. Dumont (fråze rifondowe).
    • Les tchvås ki s’ schoyèt sont haitîs. Sintake do walon del Gléjhe (fråze rifondowe).
    • Mi binamé fi, ké bouneur di vos rvey haitî et rozlant. L. Hendschel.
    • Li tchet si rtapa vite, estant djonne et haitî. — M. David (sourdant a completer) (fråze rifondowe).
    • Les libertés florixhèt djourmåy e payis d’ Lidje, come des haiteyès fleurs. L. Lagauche (fråze rifondowe).
  2. k’ apoite ene boune santé.
    • Les façons d’ fé des bårbîs do vî tins n’ parexhèt pus foirt haiteyes di nos djoûs. P. Gilles (fråze rifondowe).
    • Li mådjinåcion del båshele aveut corou, et ses haiteyès pinsêyes avént rôbalé so les pî-sintes des amours foû mezeures. J.-P. Dumont (fråze rifondowe).
    • Mônî, dj’ inméve bén ; mins ci n’ esteut nén si haitî k’ ça, paret ; c’ est les brontches, don, ki sofrixhèt. — ramexhné pa J. Adam (sourdant a completer) (fråze rifondowe).
  3. sifwait.
    • I m’ a la saetchî ene haiteye sipene foû do pî.
  4. bea, tot djåzant do tins.
    • Çou k’ i fwait haitî, ouy !

Ratournaedjes[candjî]

  1. pus haitî k’ ene trûte : foirt haitî.

Parintaedje[candjî]

(minme sourdant etimolodjike)

Sinonimeye[candjî]

Ratournaedjes[candjî]

e boune santé
k’ apoite ene boune santé
sifwait
bea, tot djåzant do tins

Adviebe[candjî]

haitî (nén candjåve)

  1. d’ ene manire k’ apoite li santé.
    • Fåreut purade ki les alouweus candjénxhe pår leus abitudes, et bén vleur magnî pus tchir mins meyeu et pus haitî. L. Mahin.

Ratournaedjes[candjî]

haitî