pesse

Èn årtike di Wiccionaire.
Potchî a: naiviaedje, cweri
Wikipedia-logo-en.png Racsegnes eciclopedikes
po tos les sinses
do mot «pesse»

Drapea walon Walon

Etimolodjeye

Tayon-bodje latén "pestis" (minme sinse)

Prononçaedje

Sustantif

singulî pluriyal
pesse pesses

pesse f.

  1. må ki towe les djins, del cåze d' ene bactereye, Yersinia pestis, passêye pa les pouces des rats.
    Kimint çk' on hapéve li pesse ?
  2. maladeye ki towe ene sôre di biesse, bråmint d' on plin côp, et ki s' prind foit åjheymint.
    Li pesse Ås pôvès biesses livréve li guere; S' ele ni morént nén totes, totes estént bouxheyes djus (P.H. Thomsin) (ratournant Jean de Lafontaine)
  3. sacwè ki sint mwais.
    Çoula flaire come li pesse (Motî Forir).
    Ça sinteut ene pesse sins pareye (Motî do Coûtchant walon).
  4. djin å mwais caractere, djin ki vos fwait tofer araedjî.
  5. sacwè ki fwait do toirt.
    Les plakeus, c' est l' pesse des coûs, des rwès et des peupes (Motî Forir).
  6. margaye.
    C' est lu k' a vnou fote el pesse.
Ratourneures
  1. >> pesse des poyes, des vatches des tchvås, des pourceas, des grevesses; fåsse pesse des poyes, pesse des pourceas d' Afrike : totes maladeyes d' ene sôre di biesse, di cåzes foirt diferinnes ene di l' ôte.
  2. >> haire come li pesse : vey foirt evi.
Parintaedje
Sinonimeye
Mots vijhéns
Ortografeyes

Divant 1900

Sicrijhas do 20e sieke (Feller, Feller ricandjî, nén Feller)

  • pèsse : O0

E rfondou walon

  • pesse : pesse: R11

Si vos irîz rnaxhî dins des ôtes motîs, et trover l’ mot « pesse », riherez ciddé li scrijha do mot ki vos î avoz trové, et l’ rahouca do motî el djivêye.

Mins l' mot n' est nén todi dins : pesse : C13, R13

Ratournaedjes