comprinde
Etimolodjeye
[candjî]Eprontaedje do francès « comprendre ». Dandjreus calké do francès diviè 1800, po replaecî « etinde » k’ aveut l’ minme uzaedje.
Prononçaedje =
[candjî]- AFE :
- diferins prononçaedjes : /kɔ̃ː.ˈpʀɛ̃ːt/ (minme prononçaedje cåzu pattavå)
- prononçaedje zero-cnoxheu : /kɔ̃ː.ˈpʀɛ̃ːt/
- Ricepeures : com·prinde
Viebe
[candjî]| Djin et tins | Codjowa |
|---|---|
| Cåzant Ind. pr. (dji, dj’) | comprind |
| Atôtchî(s) Ind. pr. (vos, vs) | comprindoz / compurdoz |
| Cåzants Ind. pr. (nos, ns) | comprindans / compurdans |
| Rwaitants Ind. pr., nam. (i/il, ele/elle) | compudnut |
| Cåzant Ind. fut. (dji, dj’) | comprindrè / compudrè |
| Cåzant D.I.E. (dji, dj’) | comprindeu / compurdeu |
| Cåzant Suddj. pr. (ki dji, dj’) | comprinde |
| pårt. erirece (dj’ a, vos av) | comprindou / comprins / compris |
| Ôtes codjowaedjes | come prinde |
comprinde (viebe å coplemint)
- esse consyin di l’ esplikêye d’ ene sacwè.
- Comprinde ! Mi dji n’ vou nén comprinde. Dji compudrè cwand dji serè viye… si on dji dvén viye. — Jacques Barry, Antigone (ratournaedje) (fråze rifondowe).
- aveur divins lu-minme.
- Li dierin chapitt konprindév ine istoir abrégèie di noss vèie di Lîch.— Henri Forir, Notul so lè bazè skol dè vî tin, 1862.
Ratourneures
[candjî]Parintaedje
[candjî]- comprindaedje, comprindeu / compurdaedje, compurdeu
- comprindåve / compurdåve
- comprindeure / compurdeure; compurdixheure
- mescomprindance / mescompurdance
Sinonimeye
[candjî]Ortografeyes
[candjî]Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :
E rfondou walon :
Ratournaedjes
[candjî]esse consyin di l’ esplikêye d’ ene sacwè
