cwåte

Èn årtike di Wiccionaire.
Sauter à la navigation Sauter à la recherche

Flag of Wallonia.svg Walon[candjî]

dalaedje.gif

Wikipedia-logo-en.png Racsegnes eciclopedikes
po tos les sinses
do mot «cwåte»
cwåtes a djouwer

Etimolodjeye 1[candjî]

Tayon-bodje latén "charta" (papî) (wiccionaire inglès a "card").

Sustantif[candjî]

singulî pluriyal
cwåte cwåtes

cwåte f.

  1. papî avou des desséns et des chifes dissu, po djouwer a des djeus d' societé.
    • Vos metroz dijh lites di petrole: c' est po nos djouweus d' cwåtes (L. Piron).
    • Dji vos va fé on tchestea d' cwåtes Motî d’ Bastogne (fråze rifondowe).
  2. mape (di djeyografeye).
  3. pitit rafoirci papî po totès sôres d' uzaedjes.
Ratourneures[candjî]
  1. >> basse cwåte : cwårdjeu ki n' bate nén les ôtes. On dit eto : schita
  2. >> boune cwåte : dins l' avançmint d' ene pårt di cwårdjeu, cwåte k' i gn a pus nole ådzeu.
  3. >> maxhî les cwåtes : les rmete ene avå l' ôte divant d' rataker ene pårt.
  4. >> ene cwåte u on fagot ! : dijhêye a onk ki n' sait çou k' i doet djouwer (tins d' ene pårt ås cwåtes).
  5. >> taper l' cwåte; u: >> taper les cwåtes : lére li planete d' ene djin dins les cwåtes.
    • Les djonnès djins do viyaedje si vnént fé taper l' cwåte et, po paymint, i lyi fjhént ses comissions (P. Renson).
  6. >> tapeuse (bateuse) di cwåtes; u: >> bateuse di cwåtes : tapeuse di cwårdjeus.
  7. >> djouwer s' dierinne cwåte : fé ene dierinne saye, dabôrd k' on vént d' fé berwete sacwants côps.
Parintaedje[candjî]
Mots d’ aplacaedje[candjî]
Sinonimeye[candjî]
Dizotrins mots[candjî]
Ortografeyes[candjî]
Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :
Li mot n’ est nén dins : G0


Ratournaedjes[candjî]
± cwårdjeu
± mape (di djeyografeye)
± rafoirci pitit papî d' idintité, di banke, evnd.

Etimolodjeye 2[candjî]

Tayon-bodje latén "quartum" (cwårt), mot cité dins l’ FEW 2/2, 1423a.

Sustantif[candjî]

cwåte f. (vî mot)

  1. viye muzeure des grins, ki valeut li cwårt d' on stî.
    • Ene cwåte d' avoenne, di feves Motî Forir (fråze rifondowe).
  2. viye muzeure des likides, ki valeut deus pintes ey on pot, dj' ô bén 1,2797 lites.
    • Ene cwåte di bire, di laecea Motî Forir (fråze rifondowe).
  3. cwårt d' ene ône.
    • Ene ône ey ene cwåte di hanscote Motî Forir (fråze rifondowe).
    • C' est del toele di cénk cwåtes Motî Haust (fråze rifondowe).
Ortografeyes[candjî]
Divant 1900 :
Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :
Li mot n’ est nén dins : G0, E170


Ratournaedjes[candjî]