rowe

Èn årtike di Wiktionary.
Potchî a: naiviaedje, cweri
Wikipedia-logo-en.png Racsegnes eciclopedikes
po tos les sinses
do mot «rowe»

Flag of Wallonia.svg Walon

Etimolodjeye 1

Tayon-bodje latén "rota" (minme sinse)


Prononçaedje

Sustantif

singulî pluriyal
rowe rowes

rowe f.

  1. pîce ki toûne so èn aessi po fé aler des machines u des tcheroes.
    Ass rifwait l' rowe di t' velo ?
Ratourneures
  1. c' est ene rowe ki toûne
  2. >> rowe di bwès : rowe fwaite avou des tchames et des rais d' bwès.
  3. >> rowe di cawoutchou : rowe avou des pneus d' cawoutchou.
  4. >> rowe di molén : rowe ki toûne avou l' aiwe u l' vint et fé tourner on molén.
  5. >> coler al rowe; u: >> plaker al rowe : (mot d' ciclisse) rôler djusse dirî èn ôte.
    Tiestou, voltrûle, Leyon coléve al rowe di s' camaeråde, et n' si vleut nén fé låtchî (F. Barry).
  6. >> Li cénkinme rowe del tcherete :
    1. sacwè ki n' sieve a rén.
    2. onk ki n' sieve a rén dins ene soce.
  7. >> tchôkî al rowe : aidî ene eterprijhe, sotni les idêyes d' ene djin; on dit eto : bouter al tcherete.
Parintaedje
Mots d' aplacaedje
Ortografeyes
Divant 1900 :
Sicrijhas do 20e sieke (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :

Si vos irîz rnaxhî dins des ôtes motîs, et trover l' mot "rowe", riherez ciddé li scrijha do mot ki vos î avoz trové, et l' rahouca do motî el djivêye.

Ratournaedjes
Mot "rowe" dins ene plake di rowe a Okir

Etimolodjeye 2

Tayon-bodje latén «ruga» (pleu, voye). Dataedje do mot : 1280.


Prononçaedje

Sustantif

singulî pluriyal
rowe rowes

rowe o.

  1. voye avou des måjhons sol dilé, dins ene veye, on gros viyaedje.
    Les coråles passént dins les rowe e hoskinant ene crinnete (C. Tombeur).
Ratourneures
  1. >> el rowe : a l' ouxh.
    L' ome ki n' dimandéve rén s' aveut saiwté foû do posse a ene téle vitesse k' i s' a rtrové el rowe sins k' on åye li tins del vey passer (E. Sullon).
Parintaedje
Mots d' aplacaedje
Sinonimeye
Mots vijhéns
Ortografeyes
Divant 1900 :
Sicrijhas do 20e sieke (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :

Si vos irîz rnaxhî dins des ôtes motîs, et trover l' mot "rowe", riherez ciddé li scrijha do mot ki vos î avoz trové, et l' rahouca do motî el djivêye.

Ratournaedjes

Etimolodjeye 3

Tayon-bodje latén «ruta» (minme sinse).


Prononçaedje

Sustantif

singulî pluriyal
rowe rowes

rowe f.

  1. (plante) coûtivêye po ses viertus come yebe ås maladeyes, e sincieus latén : Ruta spp.
    Fijhoz ene eplåsse avou del rowe po vosse må d' goidje (Motî d' Bastogne).
Ortografeyes
Divant 1900 :
Sicrijhas do 20e sieke (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :
Li mot n' est nén dins : R13

Si vos irîz rnaxhî dins des ôtes motîs, et trover l' mot "rowe", riherez ciddé li scrijha do mot ki vos î avoz trové, et l' rahouca do motî el djivêye.

Ratournaedjes