bizer

Èn årtike di Wiccionaire.
Sauter à la navigation Sauter à la recherche
Wikipedia-logo-en.png Vaici, gn a
des racsegnes
so l' bizaedje des vatches

Flag of Wallonia.svg Walon[candjî]

Etimolodjeye 1[candjî]

Mot-brut «biz» (zûnaedje del djoleye moxhe ki ctchesse les vatches), avou l' cawete di codjowaedje -er; adon dandjreus parint avou l' almand (kécfeye do plat) «Biesen» et «Biesfliege» (etimolodjeye nén acertinêye).

Prononçaedje[candjî]

Viebe[candjî]

Djin et tins Codjowa
Cåzant Ind. pr. (dji, dj') bize
Atôtchî(s) Ind. pr. (vos, vs) bizez
Cåzants Ind. pr. (nos, ns) bizans
Rwaitants Ind. pr., nam. (i/il, ele/elle) biznut
Cåzant Ind. fut. (dji, dj') bizrè
Cåzant D.I.E. (dji, dj') bizéve
Cåzant Suddj. pr. (ki dji, dj') bize
pårt. erirece (dj' a, vos av) bizé
Ôtes codjowaedjes pådje a pårt

bizer v. sins coplemint

  1. (mot des cinsîs), (mot d' årtisse des biesses) cori ewaerêymint, tot djåzant di vatches ou d' djonnès biesses kitchesseyes pa ene djoleye moxhe.
    Les vatches bizèt, tote ewaerêyes (P.J. Dosimont)
    Di popa, pocwè k' les vatches, ele bizèt ? :: Paski les tayons, i les hagnèt (E. Pècheur).
    Li prumî ake del veye des waerbåds kimince cwand l' djoleye moxhe adierceye si côp, dabôrd k’ ele porshût les vatches ki biznut : ponre ses oûs so leus pates di dvant (L. Mahin)
  2. (pa stindaedje do sinse) cori evoye.
  3. aler rade.
    Ça bize si rade, les djoûs, Ewou est ele, nosse veye ? Nosse tiesse blankit sol soû, Ça bize si rade, nosse veye ! (J. Desmet).
  4. stitchî foû del tchivleure, tot cåzant di tchveas.
  5. rexhe foû do ceke di tournaedje, po ene tourpene.
  6. Miniauge.gifLoukîz a : DTW
Parintaedje[candjî]
Mots d’ aplacaedje[candjî]
Sinonimeye[candjî]
Ortografeyes[candjî]
Sicrijhas do 20e sieke (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :

Si vos irîz rnaxhî dins des ôtes motîs, et trover l’ mot « bizer », riherez ciddé li scrijha do mot ki vos î avoz trové, et l’ rahouca do motî el djivêye.

Ratournaedjes[candjî]
± cori ewaerêymint, tot djåzant di vatches ou d' djonnès biesses kitchesseyes pa ene djoleye moxhe
  • Flag of France.svg Francès : courir (fr) follement (en parlant de vaches poursuivies par l' hypoderme du bœuf) (nén ratournåve direk e francès)
± cori evoye Miniauge.gifLoukîz a : Motyince:cori evoye/walon

Etimolodjeye 2[candjî]

di «bize» (li plante)

Prononçaedje[candjî]

Viebe[candjî]

Djin et tins Codjowa
Cåzant Ind. pr. (dji, dj') bize
Atôtchî(s) Ind. pr. (vos, vs) bizez
Cåzants Ind. pr. (nos, ns) bizans
Rwaitants Ind. pr., nam. (i/il, ele/elle) biznut
Cåzant Ind. fut. (dji, dj') bizrè
Cåzant D.I.E. (dji, dj') bizéve
Cåzant Suddj. pr. (ki dji, dj') bize
pårt. erirece (dj' a, vos av) bizé
Ôtes codjowaedjes pådje a pårt

bizer v. å coplemint

  1. poli (dins l' tins avou del «bize», enute avou do papî d' veule).
    on bize on meube avou do papî såblé ou minme avou on boket d' veule.
Parintaedje[candjî]
Ortografeyes[candjî]
Sicrijhas do 20e sieke (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :
Li mot n’ est nén dins : R13

Si vos irîz rnaxhî dins des ôtes motîs, et trover l’ mot « bizer », riherez ciddé li scrijha do mot ki vos î avoz trové, et l’ rahouca do motî el djivêye.

Ratournaedjes[candjî]