minêye

Èn årtike di Wiccionaire.
Aller à la navigation Aller à la recherche

Flag of Wallonia.svg Walon (Rifondou)[candjî]

Etimolodjeye 1[candjî]

Bodje « epidemia », motoit avou assaetchance do viebe «moenner» (maladeye moennêye d' ene plaece a l' ôte) - po-z espliker li «n» do bodje - avou l’ cawete « -êye »; mot cité dins l’ FEW 6/2 102b (mins fåsmint metowe a 6/2 643a).

Prononçaedje[candjî]

Sustantif[candjî]

singulî pluriyal
minêye minêyes

minêye f.

  1. (mot d’ medcén) må ki s' prind tot d' on côp a mwintès djins, mwintès biesses.
    • Li walon s' a cossemé par ci co pé k' ene minêye.
    • Mins adon, il avént yeu ene mwaijhe minêye et i n' s' è rmetént nén Simone Leroy (fråze rifondowe).
    • Dins des payis k' i gn a,
      C' est todi setchresse et pômagne,
      Grossès aiwes et minêyes di totès sôres Émile Gilliard (fråze rifondowe).
    • C' est ça ki vosse medcén vos scrît, cwand vos n' vos savoz mete cwite des minêyes di gripe et d' rôguias, ki vos rascråwez ås froeds djoûs Lucyin Mahin.
  2. (pa stindaedje do sinse) pitite maladeye, k' arive di l' ivier ou nén.
    • C' esteut les viyès familes do viyaedje k' avént payî les posteures di l' eglijhe, po rmerciyî d' awè yeu leus biesses sipårgneyes, leus efants u leus djins schapés d' ene croke ou d' ene minêye ou l' ôte Émile Gilliard (fråze rifondowe).
  3. tote maladeye ki s' prind.
    • Dispu 1986, ene novele minêye a-st aparexhou e l' Inglutere, li Maladeye des Sotès Vatches. Lucyin Mahin.
  4. môde ki passe.
Parintaedje[candjî]
Sinonimeye[candjî]
pitite maladeye sovint d' ivier
Contråve[candjî]
  • maladeye plicplocrece: contråve d' ene minêye
  • inzoceye (maladeye des biesses ki rvént tos ls ans e-n on metou aroyaedje)
Dizotrins mots[candjî]
Sipårdaedje do mot[candjî]

w. do Mitan, w. do Coûtchant (Nonne), Årdene nonnrece & Tchestrolet; miersipepieuzmint el notule ALW 15.4.

Ortografeyes[candjî]
Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :
Li mot n’ est nén dins : S0
Ratournaedjes[candjî]
maladeye ki s' prind
pitite maladeye

Sourdants[candjî]

Etimolodjeye: Marie-Guy Boutier, un beau type latin d'origine grecque en Wallonie, *EPIDEMIA, Dialectes de Wallonie, 31-32-33 (2006), 83-109.

Waitîz eto[candjî]

Wikipedia-logo-v2.svg Lijhoz l’ årtike minêye so Wikipedia

Etimolodjeye 2[candjî]

Do viebe «miner» (mete des menes), avou l’ cawete « -êye ».

Prononçaedje[candjî]

Pårticipe erirece[candjî]

singulî pluriyal
omrin miné minés
femrin minêye minêyes

minêye f.

  1. femrin pårticipe erirece (fok dins ene fråze al vwès passive), do viebe : «miner».
    • Les voye aveut stî minêye a mwintès plaeces.
Ratournaedjes[candjî]
minêye

Flag of Wallonia.svgJules Feller (drapea Wiccionaire).jpg Walon (sistinme Feller)[candjî]

Etimolodjeye[candjî]

Miniauge.gifLoukîz a : « moennêye ».

Prononçaedje[candjî]

  • AFE : /mi.ˈnɛːj/

Pårticipe erirece[candjî]

minêye f.

  1. moennêye.

Sipårdaedje do mot[candjî]

w. do Levant