pîler

Èn årtike di Wiccionaire.
Sauter à la navigation Sauter à la recherche

Flag of Wallonia.svg Walon[candjî]

Etimolodjeye[candjî]

Mot-brut «pî» (brut d' ene pitite biesse ki creye awiyanmint) avou l’ dobe cawete « -ler »

Prononçaedje[candjî]

Viebe[candjî]

pîler (1ire troke) (codjowaedje)

Djin et tins Codjowa
Cåzant Ind. pr. (dji, dj’) pîle
Atôtchî(s) Ind. pr. (vos, vs) pîlez
Cåzants Ind. pr. (nos, ns) pîlans
Rwaitants Ind. pr., nam. (i/il, ele/elle) pîlnut
Cåzant Ind. fut. (dji, dj’) pîlrè
Cåzant D.I.E. (dji, dj’) pîléve
Cåzant Suddj. pr. (ki dji, dj’) pîle
pårt. erirece (dj’ a, vos av) pîlé
Ôtes codjowaedjes come bouter
  1. (v. sins coplemint) fé ôre des ptits criyaedjes cåze d' ene doleur.
    • Li Mouhoutou, djus dins l' hourlea, a cmincî a {{#}} et s' dilaminter, e s' tinant l' tiesse dins les mwins L. Mahin. (ratournant Omer Marchal)
  2. (v. sins coplemint) fé ôre des ptits criyaedjes po ridmander toltins l' minme cayet.
    • Tchoûler, braire et pîler: totès faitindjes di låtches! Fwai tes bouyes sins rnigter; adon-pwis, boute å lådje ! L. Mahin.
  3. (v. å coplemint nén direk eployî avou li dvancete « après ») ridmander tofer (ene metowe sacwè).
    • Cwand c’ est po pîler, c’ est d’ bon cour ki dj’ påternans, et l’ Bon Diu s’ lait prinde a nos margnåwreyes P.-J. Dosimont (fråze rifondowe).
  4. (v. å coplemint nén direk eployî avou li dvancete « so ») si plinde d' (ene målureuse sacwè).
    • Li gaztî libanès, la, enawaire å posse, k' aveut i a pîler sol pôve djonnesse des crapådes d' avår ci, et dire ki leu-z avni esteut noer ådla? L. Mahin.
  5. (v. sins coplemint) fé ôre (èn awiyant son).
    • Cwand l' curé a yeu fwait d' cåzer, c' est s' toû: i pîle ene pwaire di longuès notes, sol tins k' les djins s' asglignèt; . Pom påm! Pom pam, pom! J.-F. Brackman (fråze rifondowe).

Parintaedje[candjî]

Sinonimeye[candjî]

Ratournaedjes[candjî]

± ridmander toltins l' minme cayet