schård

Èn årtike di Wiccionaire.
Sauter à la navigation Sauter à la recherche
boke avou on schård di dint

Flag of Wallonia.svg Walon[candjî]

Ordinairmint Dirî cossoune,
s’ on prononce /sk/
schård eschård

Etimolodjeye[candjî]

Tayon-bodje francike * «skarda» (schete, sclat), adon racuzinåve avou l' almand « Scharte » (minme sinse), li francès « écharde » (schete), l' inglès « shard » (« spiteure, pitie boket »); mot cité dins l’ FEW 17 97a (lére).

Prononçaedje[candjî]

Sustantif[candjî]

singulî pluriyal
schård schårds

schård o.

  1. acrin nén volou dins ene lame, on côpant osti, on taexhon.
  2. (mot d' costire) kischiraedje d' ene sitofe.
    • Dj' a fwait on schård divins ç' bele sitofe la. Motî Forir (fråze rifondowe).
    • Dj' a fwait on schård a m' marone. Motî do Coûtchant walon (fråze rifondowe).
    • Vos avoz fwait on fameus schård à vosse pantalon. Motî d’ Cînè (fråze rifondowe).
    • Dj' a ou schård dins m' schorsoe. Motî d’ Bastogne (fråze rifondowe).
    • Çou k' dj' a co prins po m' catåre El côp k' dj' a rtcheu avou on schård Dins m' nouve coulote k' on vneut di m' mete. R. Mayence (fråze rifondowe).
  3. (mot d’ mousseure) drovaedje d' ene tchimijhe e hatrea.
    • Cisse tchimijhe a on trop grand schård (po-z aler foû avou). Motî Toussaint (fråze rifondowe).
  4. (mot d’ medcén) kischiraedje del pea.
  5. dint di dvant ki manke.
    • Fote mi l' camp ou dji t' fwai on schård di dint. B. Dechamps (fråze rifondowe).
  6. edåmaedje d' ene (pwin, påstedjreye), d' èn ovraedje (fåtchaedje d' on boket).
    • Les soris onthagnî on schård e drap. Motî Toussaint (fråze rifondowe).
    • Dj' avans ddja fwait on bea schård dins ç' boket la. Motî d’ Bastogne (fråze rifondowe).
    • 'Dj' a passé dé t' boket d' swele ersè, et les bixhes î avént ddja fwait on bea schård. J. Calozet (fråze rifondowe).
  7. alouwaedje d' ene grosse pårt d' on moncea d' çanses
    • Il a fwait on fameus schård a l' eritaedje. Motî Forir (fråze rifondowe).
    • On a ddja fwait on fameus schård a l' cwénzinne. Motî d’ Cînè (fråze rifondowe).
  8. (mot d' militaire) trô fwait å canon ou a l' esplôzant dins on meur di disfinse.
  9. (imådjreçmint) sintåcion d' vude, après l' moirt d' ene djin.

Ratourneures[candjî]

  1. fote on schård a s' boûsse u : fé on schård e s' sint-crespin : atchter ene tchire sacwè.
  2. fé on schård dins l' caisse : poujhî dins l' caisse d' on botike, d' ene soce.

Parintaedje[candjî]

Mots d’ aplacaedje[candjî]

Sinonimeye[candjî]

Omofoneye possibe[candjî]

  • (/hɔːʀ/ /haːʀ/)
  • (/ʃoːʀ/) chaure (Do viebe chaurer, aler rade)

Ortografeyes[candjî]

Divant 1900 :
Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :
Li mot n’ est nén dins : C62 (k' a «chaurder»), S109, R13 (k' a «schårder»)

Ratournaedjes[candjî]

± trô dins ene lame
± kischiraedje d' ene sitofe
± drovaedje d' on mousmint
± kischiraedje del pea
± bea edåmaedje
± trô dins on meur di disfinse
± vude, après l' moirt d' ene djin