on

Èn årtike di Wiccionaire.
Sauter à la navigation Sauter à la recherche
Ershonnants mots : On.

Flag of Wallonia.svg Walon[candjî]

Etimolodjeye 1[candjî]

Tayon-bodje latén «unus» (onk).

Prononçaedje[candjî]

Årtike[candjî]

singulî pluriyal
omrin on / èn (divant voyale) des
femrin ene des

on o.

  1. nén definixhant årtike, metou divant on sustantif omrin ki cmince pa ene cossoune, et ki al tiesse del fråze, est å pus sovint prezinté pa ene adrovire.
    Gn a on gayet avou les åmayes !
    N a-st on batea k' aprepeye !
    C' est èn efant k' a stî gåté pouri.
    La ene vayante båshele !
  2. tolminme ké (al tiesse del fråze).
    On vraiy maçon ni bastit nén on meur di cisse façon la.
    Ene djonne feye comifåt ni trinne nén so les dicåces après meynute.
Ratourneures[candjî]
  1. gn aveut on côp, n aveut-st on côp
Ortografeyes[candjî]
Divant 1900 :
Sicrijhas do 20e sieke (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :
Li mot n’ est nén dins : S24

Si vos irîz rnaxhî dins des ôtes motîs, et trover l’ mot « on », riherez ciddé li scrijha do mot ki vos î avoz trové, et l’ rahouca do motî el djivêye.

Ratournaedjes[candjî]
± nén definixhant årtike omrin

Prezintoe-nombe[candjî]

omrin
(divant cossoune)
omrin
(divant voyale)
femrin
on èn ene
ɔ̃ ɛn ɛn

on o.

  1. mostere k' i gn a 1 sacwè u 1 sakî.
    Il ont-st on fi et deus feyes.
Ratourneures[candjî]
  1. on côp mins nén deus
  2. våt mî èn oujhea el mwin ki deus sol håye
Parintaedje[candjî]

(minme sourdant etimolodjike)

Ratournaedjes[candjî]
on

Nén definixhant prono[candjî]

on o.

  1. onk (dins l’ ratourneure : «n' on l' ôte»).

Etimolodjeye 2[candjî]

Tayon-bodje latén «homo» («ome» dizo cas sudjet).

Prononçaedje[candjî]

Nén definixhant prono[candjî]

Alofômes
on on-z ons

on nén candjåve

  1. ene sakî, les djins.
    On-z a bea dire, on-z a bea fé, ça fwait do bén d' esse amoureus (ratourné da Jacques Brel).
Parintaedje[candjî]

(minme sourdant etimolodjike) ome

Ortografeyes[candjî]
Divant 1900 :
Sicrijhas do 20e sieke (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :

Si vos irîz rnaxhî dins des ôtes motîs, et trover l’ mot « on », riherez ciddé li scrijha do mot ki vos î avoz trové, et l’ rahouca do motî el djivêye.

Ratournaedjes[candjî]
on

Prono d’ djin sudjet[candjî]

Alofômes
on on-z ons

on nén candjåve

  1. nos, dji (prono sudjet des cåzants).
    On n' î såreut ariver rén k' nozôtes troes.
  2. ti, vos (prono sudjet di l' atôtchî).
    On-z est dispiertêye, tchipete ? Cwè çk' on-z a sondjî, del nute ?
Ratournaedjes[candjî]

Miniauge.gifLoukîz a : nos