toirtchî

Èn årtike di Wiccionaire.
Aller à la navigation Aller à la recherche

Flag of Wallonia.svg Walon (Rifondou)[candjî]

Etimolodjeye[candjî]

Tayon-bodje latén « torques » (minme sinse); çou ki dene on mot avou l’ cawete di codjowaedje «  » des viebes; mot cité dins l’ FEW 13/2 103a.

Prononçaedje[candjî]

Viebe[candjî]

Djin et tins Codjowa
Cåzant Ind. pr. (dji, dj’) toitche / toirtcheye
Atôtchî(s) Ind. pr. (vos, vs) toirtchîz
Cåzants Ind. pr. (nos, ns) toirtchans
Rwaitants Ind. pr., nam. (i/il, ele/elle) toitchnut / toirtcheynut
Cåzant Ind. fut. (dji, dj’) toitchrè / toirtcheyrè
Cåzant D.I.E. (dji, dj’) toirtchive
Cåzant Suddj. pr. (ki dji, dj’) toitche / toirtcheye
pårt. erirece (dj’ a, vos av) toirtchî
Ôtes codjowaedjes sipepieus tåvlea

toirtchî (v. å coplemint)

  1. bén toide (ene sacwè) e longueur.
  2. toide, ployî.
    • Si on l' pind l' camionete après l' bul, on va toirtchî l' tchessi.
  3. xhorbi (avou ene toitche, u ôte tchoi).
  4. fé, creyer, askepyî.
    • Fén 2006, i toirtcheye deus bindes d' imådjes so des tecses da Nietsche.
    • So on cwårt d' eure, i t' aveut yeu toirtchî on papî so les djournêyes «Sicrire les Lingadjes d' oyi» Båze di dnêyes di l’ Årdene nonnrece (fråze rifondowe).
  5. (viebe å prono) : Miniauge.gifLoukîz a : « si toirtchî ».

Ratourneures[candjî]

  1. toirtchî l' buzea : stronner.
  2. toirtchî s' cou : xhorbi s' cou.
  3. toirtchî l' poye sins l' fé criyî

Parintaedje[candjî]

Mots d’ aplacaedje[candjî]

Sinonimeye[candjî]

Ortografeyes[candjî]

Après 1900, foû rfondou (Feller, Feller ricandjî, nén Feller) :

Ratournaedjes[candjî]

toide mwints côps tot fjhant tourner

Pårticipe erirece[candjî]

singulî pluriyal
omrin toirtchî toirtchîs
femrin toirtcheye toirtcheyes

toirtchî o.

  1. Pårticipe erirece omrin do viebe "toirtchî", ki pout esse eployî come addjectif et come sustantif.

Addjectif[candjî]

singulî pluriyal
omrin toirtchî toirtchîs
femrin padrî toirtcheye toirtcheyes
femrin padvant toirtcheye toirtcheyès
  1. k' a stî toirdou pår, po ene djonteure, aprume li pî

Pårticipe erirece[candjî]

toirtchî o.

  1. Pårticipe erirece omrin do viebe "toirtchî", ki pout esse eployî come addjectif et come sustantif.

Sourdants[candjî]

Codjowaedje: Bate di dvize sol Wiccionaire