abeye

Èn årtike di Wiccionaire.
Potchî a: naiviaedje, cweri
Âåä.png
Ershonnants mots : åbeye.

Drapea walonWalon

Prononçaedje

Etimolodjeye 1

Bodje «abé», avou l' cawete « -eye »

Sustantif

singulî pluriyal
abeye abeyes

abeye f.

  1. måjhon di rlidjeus moenné pa èn abé ou ene abêsse.
Ratourneures
  1. >> ene måjhon come ene abeye : ene foû grande måjhone.
  2. >> abeye d' Ône, del Våmneute, di Sint-Houbert : sacwantès abeyes del Walonreye.
  3. >> ås Abeyes: no d' ene plaece no d' plaece d' Ôpont.
Parintaedje
Sinonimeye

Ratournaedjes

Etimolodjeye 2

Tayon-bodje latén «habilis» (k' overe bén et rade).

Adviebe

abeye nén candjåve

  1. rade, vite.
    Vinoz abeye, li tram est la.
    Fåt ndaler abeye.
    Abeye! li trin va ndaler.
    Abeye foû d' chal ! Abeye evoye !
    Abeye, el fåt trossî!
Ratourneures
  1. >> rade et abeye : ridoblete po rafoirci.
    Il a fwait ça rade et abeye.
  2. >> abeye abeye; u: >> å pus abeyee; u: >> a l' pus abeye :
    1. foirt raddimint;
    2. trop raddimint et nén foirt bén.
      Il a fwait ça ene sacwè å pus abeye.
Parintaedje
Sinonimeye
Contråve

(å pus abeye) Miniauge.gifLoukîz a : Sinonimeye:avou ene grande vitesse

Ratournaedjes

Mot-fråze

abeye nén candjåve

  1. dene l' ôre d' aler rade.
    Abeye, insi ! Vos seroz co tårdou, ttaleure !
Sinonimeye

alez, hay, acoûsse

Ratournaedjes

Addjectif

singulî pluriyal
omrin abeye abeyes
femrin padrî abeye abeyes
femrin padvant abeye abeyès

abeye (o & f) (come addjectif djondrece, metou padvant u padrî l' no)

  1. ki va rade et ki fwait bén.
    Il est abeye po fé si ovraedje.
    Gn a des ovrîs abeyes et des tchicteus.
Ratourneures
  1. >> Li bon feu fwait l' abeye meskene : cwand gn a on bon feu, li meskene va pus rade po-z aprester a magnî.
Sinonimeye
Contråve

Ratournaedjes

Etimolodjeye 3

Do viebe «abiyî».

Codjowas

abeye

  1. indicatif prezintrece, prumire et troejhinme djins do singulî; suddjonctif prezintrece, prumire et troejhinme djins do singulî et kimandeu prezintrece, deujhinme djin do singulî, cogne camaerådrece do viebe : «abiyî».