onk

Èn årtike di Wiktionary.
(Redjiblé di ink)
Potchî a: naiviaedje, cweri
Wikipedia-logo-en.png Vaici, gn a
des racsegnes
so «onk» et les ôtes chifes
Etiketes avou li spot "tertos po onk, onk po tertos"

Flag of Wallonia.svg Walon

Miniauge.gifLoukîz a : on

Etimolodjeye et tcherpetaedje

Bodje "on", Modele:caw-k

Prononçaedje

Nombe

onk n

  1. chife, inte zero et deus, mostré på sene "1" dins l' sistinme des chifes arabes.
  2. nombe come ostant k' i gn a d' ponts inte les åtchetes ki shuvèt (•).
    Fijhoz les minmes movmints k' mi : onk, deus, troes, cwate; onk, deus, troes, cwate.
    Sicrijhoz deus "onk" onk dirî l' ôte : ça fwait onze.

Prono-nombe

omrin femrin
onk ene
/ɔ̃k/ /ɛn/

onk o.

  1. nombe di djins, di sacwès mostré pa ç' chife la.
    Gn aveut k' onk di valåbe dins tote li binde.
    I nd a pus k' onk (Motî d' El Lovire).
    Dj' a-st abatou tos les åbes, gn è dmeure pus k' onk, vaila, al coine do bwès.
    Prindoz è tchaeconk ene (Motî d' Bastogne).
  2. ene metowe djin, ene metowe sacwè, eneviè ene ôte.
    Onk fijheut ene sacwè, et l' ôte fijheut ôte tchoi.
    I n' evont måy onk sins l' ôte.
    I n' a-st avou ni ene ni l' ôte.

Sustantif

singulî pluriyal
onk onks

onk o.

  1. imådje, cayet avou ç' chife la.
    Dj' a saetchî on onk.
    Gn aveut deus onks ki s' shuvént.
Ratourneures
  1. >> C' est ene biesse limero onk : di grande cwålité. On dit eto : al leccion, ene prumire biesse.
  2. >> I nd a pus nén onk; u: >> I gn a pus nén onk : end a pupont.
  3. >> a l' après d' onk; u: >> a onk près : tertos, såf onk.
    Tos les minisses ki s' ont metou so les lisses dins les ptits viyaedjes ont stî, a onk près, tertos buzés (A. Schmitz).
  4. >> onk, c' est l' ôte : c' est parey.
    Vos inmez mî vni semdi u dimegne ? :: onk, c' est l' ôte !
  5. >> onk di zels : onk dins ene binde di djins k' on-z è cåze.
  6. >> tertos po onk, onk po tertos : divize po s' rashonner e-n on peupe, ene binde.
  7. >> mete (les betråles) a ene : les distrocler.
Mots d' aplacaedje
Mots vijhéns
Vraiye omofoneye


Ortografeyes

Si vos irîz rnaxhî dins des ôtes motîs, et trover l' mot "onk", riherez ciddé li scrijha do mot ki vos î avoz trové, et l' rahouca do motî el djivêye.

Ratournaedjes


Nén definixhant prono

omrin femrin
onk ene
/ɔ̃k/ /ɛn/

onk nén candjåve

  1. èn ome, k' on n' sait kî å djusse.
    Dj' a veyou onk ki passéve (ramexhné pa L. Remacle).
    Vo-z è la onk ki dji cnoxhe (Motî d' Bastogne).
Ratourneures
  1. >> onk di Lidje : on dmanant d' Lidje.
  2. >> Il est todi onk dins ses pîs : il est todi dins les pîs da onk u l' ôte.
  3. >> onk et l' ôte : sacwants djins.
    Il ont stî vey onk et l' ôte.
  4. >> d' onk a l' ôte; u: >> onk l' ôte : mostere li rindaedje (d' on siervice, evnd) do deujhinme å prumî. On dit eto : n' onk l' ôte.
    I n' fåt nén dire do må d' onk l' ôte (Motî d' El Lovire).
Mots d' aplacaedje
Sinonimeye

Ratournaedjes


Prono d' djin

omrin femrin
onk ene
/ɔ̃k/ /ɛn/

onk o.

  1. Modele:sorp mi (po cåzer d' lu sins aveur l' air di s' vanter, di dire ene måhonteuse sacwè).
    I n' tént k' a onk d' î aler vey (ramexhné pa L. Remacle).
    Onk vos pôreut responde ki ça n' vos rwaite nén.
Sinonimeye

Ratournaedjes